Xaaskayga walaasheed

Dumaashiday oo la soo furay ayaa noo timid oo guriga nala soo degtay, waxayna ahyad furiinkeedii labaad, raga waxay u haysan weyday ama loo furo waa lala yaabay, aniguse waan dareemay cillada.

Waa naag qaylo badan oo nin iyo naagba indhaha ka gasha, nooca soomaalidu tiraahdo waa qof karti badan. Xaaskaygu xataa waa ka baqdaa waxba kuma darsato, qof walba wuxuu isk ailaaliyaa qayladeeda iyo buuqeeda, iyo dagaal.

Xaaskaygu markay baxaysay ayay tiri, labadiinuba imaada ugaanda layn baan idiin xarayne, aniga xaaskaygaa ii soo dacwoon ayadana nin u soo dacwooda ayaa loo raadin, waalidkeed ayaana ka codsaday in ay gabdhaan ka wado meesha maalin kasta la soo furayo, dadkiina la heshiin la.

Maalintii xaaskaygu finland u duuhsay maalintii ku xigtay ayaan anaguna u soo duulnay ugaanda, guri laba qol ah ayaan ijaaranay oo xaafada soomaalida u dhow iyo suuqa, afar maalin sidaan nolosheenna u dabarano waa naqaanay,  suuqa dukaamda iwm.

Mar danbe ayay igu bilowday waxay dadka ku haysay , qaylo iyo buuq,

Maalin ban xanaaqay oo tinta xoog intaan u qabtay kala tuuray, xanaaqiina gurihaan ka baxay, waxaan soo laabtay xilligii qadada, qado macaan ayay karisay, fadhiga ayaan ku cunaa cunada, markay qadadii keentay lama hadal ee waan cunay, ayadu waxba ma cunin.

Qado maad cuntid baan ku iri

Ma rabo ayay tiri

Waana ka aamsay iska cunay tayda, markii aan dhamaystay oo ay alaabtii qaaday  ayay isoo ag fariisatay oo dhinac dhinac iigu qabatay oo igu tiri

Raalli ahoow dumaashi

Markaas ayaan ku iri

Xil baan kala mudanahay inaan is ixtiraanno waa waajib waana wax wax wanaagsan is xushmayno, waxaanse kuu sheegayaa haddii aad maalin kale edeb darro iigu laabatid, mudan kaaga ayaan ku marsiin, kaa xishoon mayo ee lugtaad qaado ayaan ku jabin

Intan war ka filayay oohin ayay bilowday oo garabkayga madaxa saaratay oo iska oyday, waxaan sameeyaan garan waayay oo garabka soo qabatay si aan u dejiyo, ayaduna dhexda I qabsatay markaas.

Maxaad la oyn ayaan weydiiyay

Waxay tiri

Raggii hore haday sidaan oo kale ahaan lahayeen kama tageen

Maxaa ka wadaa ayaan weydiiyay

Rag I maamuli kara oo booskayga I joojin kara maahayn sidaad oo kale

Waan la yaabay hadalkeeda, naaskiiduna dhinac ayuu iga riixayay kulaylka jirkaadana waan dareemayay waana kacsaday, markaasaan isku soo durkiyay bal waxay samayso, waxayse samaysay waxaanan filayn’

Shaatiga guluusyada ayaa ii furnaa kulaylkii magaalada kulaylkeedii iyo cunadii aan cunay ayaan aad ugu kululaaday oo dhidid iga socday. Ayadana waan fahmay warkeeda waa naagaha jecel in gacan adag lagu qabto oo loo taliyo.

Wax kale oo aanan filayn ayay samaysay, xabadkaygii oo dhidid ka socdo ayay leefniin ugu dhaqaaqday, oo carabka kor iyo hoos u marisay, waaban ku raaxaystay ana markaas ayaan ku iri hortayda jilba jabso

Haye ayay tiri oo durba jilbaha dhigatay

Markaan imid dharka iskama siibin oo gaajo xun ayaa I haysya waxaana ku iri iga siib kabaha, durba waa iga siibtay oo iga dhunkatay cagaha xataa ii leeftay.

Waxaan is iri ragii hore u qabay doqomo ayay ahaayeen ma naagtaan oo kalaa la helaa, inay fahmaan waxay rabto ayay ahayd. Waxaanse maqli jiray doqoni calaf maleh, doqomo ayay ahaayeen, surweelkii ayaan furay oo hoos u dhigay, guskii ayay ku soo booday oo salaaxay oo tiri

Waa weyn yahay

Maanta wixii ka danbeeya asagaa ku leh ayaan ku iri

Waan ogolahay ayay tiri oo jaqniin ku bilowday, madxaan qabtaa oo ku riixaa naftu markay qabato ka dabciyaa, muddo badan wax ma wasin biyihii ayaa degdeg iiga yimid, laq naayaa biyaha ayaan ku ri, waana laqday kuli, guskana carabka iyo afka iigu nadiifisay.

Qubays baan wada galanay o baasho ku qabtay, siilka far ka galiyay, siday u qaadanayso waligay naag u qaadata ma arag, kacsi dartiis illin ayaa ka timid, weji dhaqa ayaan ku foorariyay oo cuskatay ana gadaal kaga imid.

Siil macaan oo cariiriya ayay lahayd oon u bogay aad oo ku iri

Siilkaagu waa yaryahay

Adaa guskaagu weyn yahay gacaliye ayay tiri

Markaan biyahaa daahay, waana ka siibay oo qolka la aaday , gacantaan hayay oo isoo daba socotay, waxaana ku iri

Xoolo aan leeyahay baa tahay maanta wixii ka danbeeya

Hye gacaliye, waxaa rabtaan kuu noqon, adagaa iga keensaday ayay tiri

Qolka markaan ganay dhowr dharbaayo ayaan ku dhuftay naasha barida xataa wejiga

Xoog ii garaac gacaliye, suun igu yun ayay tiri

Yaab anigii, suunkaan soo qaatay oo la dhacay, xoog weliba ula dhacay oo cabaad iyo xxxxx iyo oohin isku dartay, mar qudha ayay inta oroday oo sariirta tagatay lugaha kala furtay tiri

Waan ku baryaa I was, xxxxxx alla kacsi badanaa

Dushaan kaga dhacay oo xoog ugu garaacay, intaan wasyay amaan ayay igu waday, ana garaac iyo xanuujis ayaan ku waday, markii danbaan ku biya baxay, ayaduna malaha dhowr jer ayay biya baxday.

Markii aan ka degay  qof kale ayaan ahaa, waayo waxaan ka helay inaan garacay waaba ku raaxaysanayay, markaas weydiiyay

Xanuunka markaan ku garacaayay ma ku raaxaysanaysay

Haa walaahi gacaliye, ha iga joojin, walaahi nin raga ayaa tahay, fur walaashay aniga I guurso ayay tiri

Waa ceeb taas laakiin adigu sharmuuto ayaan kaa dhigan ayaan iri

Haye ayay tiri.